İsrail’den Sumud Filosu’na Akdeniz açıklarında müdahale: ’18 Türk vatandaşı alıkonuldu’

İsrail ordusunun, Gazze’ye insani yardım ulaştırmayı amaçlayan Küresel Sumud Filosu’na Akdeniz açıklarında müdahale ettiği bildirildi. Filo organizatörleri ve İsrail medyasına göre, müdahalede insansız hava araçları, iletişim karıştırma sistemleri ve silahlı deniz birlikleri kullanıldı.

İsrail Dışişleri Bakanlığı, filodaki 20’den fazla tekneden yaklaşık 175 aktivistin gözaltına alındığını açıkladı. Bu kişilerden 18’inin Türk vatandaşı olduğu öğrenildi.

Filo tarafından yapılan açıklamada, askeri sürat teknelerinin botlara yaklaşarak kendilerini “İsrail” olarak tanıttığı, lazer işaretleyiciler ve yarı otomatik silahlarla katılımcıları tehdit ettiği belirtildi.

Aktivistler, mürettebatın güverteye çıkarılmaya zorlandığını ve diz çökmeye yönlendirildiğini söylüyor.

Türk Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “Gazze’ye insani yardım ulaştırmak amacıyla oluşturulan Küresel Sumud Filosu’na İsrail güçleri tarafından uluslararası sularda yapılan saldırı bir korsanlık eylemidir,” dendi.

“İsrail, Gazze’deki mazlumların yaşadığı insani felakete dikkat çekmeye çalışan Küresel Sumud Filosu’na saldırarak insani değerleri ve uluslararası hukuku hedef almıştır.”

“İsrail’in bu saldırganlığı aynı zamanda uluslararası sularda seyrüsefer serbestisi ilkesini ihlal etmektedir. İsrail’in bu hukuk tanımaz eylemine karşı uluslararası toplumu ortak bir tutum takınmaya davet ediyoruz. Filoda yer alan vatandaşlarımızın ve diğer yolcuların durumu konusunda ilgili diğer ülkelerle beraber gerekli tüm girişimler yapılmaktadır.”

50’den fazla tekneden oluşan filo, Fransa’nın Marsilya, İspanya’nın Barcelona ve İtalya’nın Syracuse limanlarından yola çıkmıştı. 30’dan fazla ülkeden yaklaşık 350 katılımcının yer aldığı bildirilen filoda, 31 Türk aktivist de yer alıyordu.

Uluslararası sularda müdahale tartışması

Küresel Sumud Filosu, İsrail’in uluslararası sularda operasyon düzenlediğini ve bunun yasa dışı olduğunu savundu. Açıklamada, 11 gemiyle iletişimin kesildiği, İsrail medyasının ise 7 teknenin ele geçirildiğini bildirdiği aktarıldı.

İsrail tarafı da operasyonu doğruladı. İsrail’in Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Danny Danon, filonun “bölgeye ulaşmadan durdurulduğunu” dile getirerek, askerlerin “kararlılıkla hareket ettiğini” söyledi.

‘Silahsız sivil teknelere saldırı’

Filonun sözcüsü Gur Tsabar, müdahaleyi “uluslararası sularda silahsız sivil teknelere yönelik doğrudan bir saldırı” diye nitelendirdi. Kanada’dan Al Jazeera kanalına konuşan Tsabar, operasyonun İsrail’den yüzlerce mil uzakta gerçekleştiğini ve teknelerin silahlarla çevrelendiğini öne sürdü.

Tsabar, “Bu durum uluslararası hukuka aykırı. İsrail’in bu sularda yargı yetkisi yok. Teknelerin basılması yasa dışı gözaltı, hatta denizde kaçırma anlamına gelebilir,” ifadelerini kullandı.

Drone’lar ve iletişim kesintisi iddiası

Filodaki aktivistlerden Tariq Ra’ouf da yaşananları anlattı. Al Jazeera’ye konuşan Ra’ouf, büyük İsrail askeri gemilerinin filoyu çevrelediğini, ardından şişme askeri botların devreye girdiğini söyledi.

İnsansız hava araçlarının teknelerin üzerinde uçtuğunu ve ışıklarla tacizde bulunduğunu belirten aktivist, İsrail ordusunun radyo üzerinden “uluslararası hukuku ihlal ettikleri” yönünde mesajlar gönderdiğini aktardı.

Ra’ouf ayrıca iletişim sistemlerinin karıştırıldığını, radyo frekanslarına müzik verilerek bunun “psikolojik savaş yöntemi” olarak kullanıldığını savundu.

Haberlere göre operasyon, Girit Adası açıklarında ve Gazze’den yaklaşık 600 deniz mili (yaklaşık bin 100 kilometre) uzaklıkta gerçekleşti. Bu mesafe, İsrail’in daha önce yardım filolarına yönelik müdahalelerinden çok daha uzak bir noktaya işaret ediyor. Daha önceki en uzak müdahalenin yaklaşık 72 deniz mili mesafede gerçekleştiği belirtiliyor.

50’den fazla gemiyle yola çıkmışlardı

Filo, farklı ülkelerden aktivistlerin katılımıyla İtalya’dan yola çıkmış ve Gazze’ye doğru ilerliyordu. Organizasyon, bunun şimdiye kadarki en büyük yardım filosu girişimi olduğunu savunuyor.

Filonun amacı, İsrail’in saldırıları altında olduğu belirtilen Gazze’ye insani yardım ulaştırmak. Bölgedeki çatışmalarda on binlerce kişinin hayatını kaybettiği ve yüz binlercesinin yaralandığı ifade ediliyor.

Daha önce de müdahale edilmişti

İsrail ordusu, ekim ayında aynı filoya ait yaklaşık 40 tekneye müdahale etmiş ve 450’den fazla kişiyi gözaltına almıştı. Gözaltına alınanlar arasında Greta Thunberg gibi aktivistler ve siyasetçiler de vardı. Bazı katılımcılar, gözaltı sürecinde fiziksel ve psikolojik kötü muameleye maruz kaldıklarını öne sürmüştü.

İsrail daha sonra gözaltına alınan aktivistleri sınır dışı etmişti.

Varoufakis, Yunan hükümetini suçladı

Bu arada Eski Yunanistan Maliye Bakanı Yanis Varoufakis, filoya Yunanistan kara suları yakınlarında müdahale edilmesi nedeniyle Yunan hükümetini “ya işbirlikçi ya da aciz olmakla” suçladı.

Varufakis, X hesabından yaptığı açıklamada, “Yunan hükümeti ya işbirlikçi ya da denizlerimizi İsrail’den korumaktan aciz,” diye yazdı.